..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
Ik verirseniz, karanlk kendiliinden yitecektir. -Erasmus
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > yk > Bakaldr > Aysun Gven




28 Haziran 2012
Zeus'un Kz;per - Kr Per - Taj  
Per-kr ,Per-taj

Aysun Gven


“ nsan insan yapan tartma becerisidir. Dorulama eilimi (confirmation bias)(dorulamada tarafllk),bilimsel ve somut verilere karn, beyninizin yalnzca nyarglarnz destekleyen bilgileri ayklayp semesi anlamna gelir. Yani Trke meali insanlarn inandklar eyleri (dier bir deyile zihinsel ablonlarn)tarafl bir ekilde dorulama eiliminde olmalarna iaret eder. Son 20-30 yl iinde dorulama eiliminin dnce sakatlklarndan yalnzca biri olduu psikologlar tarafndan kabul gryor.


:AHFH:
Eskiden bir ku dili vard ki insanlar bakalarnn anlamasn istemedii eyleri zellikle ocuklarnn yannda konuacaklar zaman her hecenin bana -per-getirerek konuurdu. Bu kimi zeki ocuklar iin erken ifresi zlen teknik anne-baba tarafndan hala ie yarad dnlerek kullanlrd. Per-kr ,Per-taj, hakknda ok konuulan, ok yazlan “zel” bir o kadar “umum” olan bu konu zerinde ahkam kesecek deilim. Beni okuyanlar bilir bunun yerine bir yk anlatmay tercih ederim. Yine yle yapacam.
“ nsan insan yapan tartma becerisidir. Dorulama eilimi (confirmation bias)(dorulamada tarafllk),bilimsel ve somut verilere karn, beyninizin yalnzca nyarglarnz destekleyen bilgileri ayklayp semesi anlamna gelir. Yani Trke meali insanlarn inandklar eyleri (dier bir deyile zihinsel ablonlarn)tarafl bir ekilde dorulama eiliminde olmalarna iaret eder. Son 20-30 yl iinde dorulama eiliminin dnce sakatlklarndan yalnzca biri olduu psikologlar tarafndan kabul gryor. Yaam boyu yapmaya altmz ey , sezgilerimiz ve igdlerimizi hakl karmaya uramak ve aldmz kararlarn doruluuna dierlerini ikna etmeye almaktr. Hibir zaman en doru sonuca ulamak iin aba harcamayz. Ksaca ahlaki tartmalar, ahlaki dorular ortaya kartmak iin yaplmaz; bunlar ahlaki adan insanlar ikna etmek iin gelitirilmi bir aratr. ”New Scientist;Trkesi Reyhan Oksay
PER-KR ;PER TAJ

Yorgunum dklyorum. Banyonun yolunu mu tutsam, yoksa yataa kendimi teslim mi etsem karar veremedim. Aldm ilalarn da etkisiyle sarho gibiyim. Yorgunluk her zaman ki gibi ar gelmiyor. Daha bir katlanlabilir oluyor onlarla. Kemiklerimin artk hareket etmek iin isyan eden kaslara diretmesiyle son hamleyle kendimi yataa atmay uygun buldum. Bedenimin altnda baran banyo rdeini saymazsak sabah kadar hibir ey duymadma hatta yerimden ayrlmadan yattma yemin edebilirim. Byle yorgun yatmann en kt yan sabah kalktnzda her tarafnzn yattnz zamankinden daha kt armasdr. Aynaya bakp yzmn san solunu ekitirmeye altm aylmak iin banyodan baka arem kalmamt. Ge kalma endiesi ve minibsle tngr mngr gitme eziyetine aldrmadan kendimi lk suya braktm. Su bedenimi bir sarmak gibi sarmaya baladnda elektriin bir sre sonra gidip suyun soumaya balamasyla, amacm olan aylma nbetine daha abuk girmi oldum. Aslnda hayat da byle deil miydi insanlar ancak olaan d durumlarda hastalk, lm, kaza vs anlarnda ancak hayatlarnn ne kadar nemli, buna oranla ne kadar monoton ve deersiz eylerle geirdiklerini dnmezler miydi? Ben scak suyun nemini bir kez daha kavramtm. Gnlerdir eve yiyecek almadmdan dolapta bayatlam etimek ve yars kesilmi limondan-ki darda kalsa kk sinek rd-baka hibir ey yoktu. Etimek onu yllar sonra hapsolduu yerden kurtaracam umuduyla sevinirken limon yarsn oktan kaybetmi olmann verdii hznle orada bir sre daha kalmak istiyordu. Ben ise dardaki grltlere kulak kabartmak isterken gerek kalmadan kapm alnd. Kapc aada kavga ktn komumuz olan ieki amcann yaralandn, bakmamm iyi olacan syledi. Hemen ok istekli olmasam da limon ve etimekten ayrlarak aaya doru merdivenleri inerken yanmda gelen kapcdan, hi alk olmayan parfm kokular geliyordu. Hi de yle ucuz parfm kokusu gibi deildi ama imdi ne olduunu da soramam ki .Neyse gerekten de Hamza Bey bir seksen yerde uzanm dinleniyordu adeta. Canm onun yanna yatp yarm braktm uykuyu tamamlamak istese de, ayam arparak meldiim kaldrmda neyi olduunu anlamaya alrken onun elimi tuttuunu hissettim. Dedeme bir ey olmasn ltfen yardm edin, derken gzlerimi kendisinden ayrmamam iin ellerimi laf bitinceye kadar brakmad. e ge kaldm farkettim. Servis oktan gitmiti. Bir Allahn kulu da aramad servis arkadalarmdan; yahu kardeim bak neredesin uyuyam kaldn servis geldi gitti. Ne kadar nemseniyorum onu da bu ksack ve nemsiz anda algladm. Neyse adam yere dnce ban arpmt. nemli bir ey olmadn dnmeme ramen bir rntgen ekilmesi gerektiini syledim. Adamn burada kimsesi olmadn, kznn da torununu ne cesaretle dedesine braktn, ocuklarnn hayrsz evlatlar olduklarn, dier ikisinin aylarca kendisini aramadn, kznn da arada srada torunu brakp ilerini halletmesi gerektiinden ii dtnde babasn bulduunu yakn komularmzdan renmek zorunda kaldmda artk i iten gemiti. Arabam kredi ile ev alrken satmam neticesinde, taksiye atlayarak altm zel sektr hastanenin yolunu tuttuk. Amacm ikinci bir yola dme derdi olmadan iime gidebilmekti. On alt –On dokuz yalarnda tahmin ettiim bitirim kz beni srekli gzleri ile tefti ediyordu. ok yakkl olduum sylenemezdi ama ok irkin de deildim ama o kzcaza gre hayli yal idim. Meerse bu benim dncemmi tabi ki.
Amca, ksa bir kontrolden getikten sonra serbest braklmadan yirmi drt saat uyumamas gerektii sylendiinde ki yz ifadesi bir aylk mrnn kaldn sylediimiz insanlardaki gibi idi. imdi kaldrmda boylu boyunca rahat bir ekilde uzanmasn anlayabiliyordum. Sabahtan beri hibir ey yemediimi farkettiimde len olmutu. Hazr tabldot yemeklerinden yemek iin kuyrua girdiimde dedenin torununun arkamda olduunu farkettim. Dedeme biraz bahede oturmas gerektiini sylediklerinde ben de biraz yemek almaya gemitim. Belki attrr diye. dediindeki yz hatlar muzr ifadelerle doluydu. Hi nemsemedim. Karnbahar ,makarna ve yourttan oluan meny alp masaya doru giderken birden midemin bulandn hissettim. Yaramaz kaslar i bandayd yine. Taba masaya brakarak lavaboya elimi yzm ykamaya gittiimde kzn arkamdan tuvalete geldiini farketmemitim. Yzm ykayp aynaya bakmak zere bam kaldrdmda korku filmlerindeki gibi sarsldm. Ne de olsa sessizce arkamdan gelmiti. Benim byle korktuumu grnce eliyle mehur hemire sus’unu yapt. Baka zaman olsa karnm kasa kasa glerdim bu ana. Ama u an glecek deil glnecek bir pozisyonda idim. Ne iin var senin burada demeden .Kendisinin ok nemli bir konu hakknda benimle konumas gerektiini burada olmayacan i knda benimle skdar’ daki Ke Cafe’de buluacan syledi. Zaten dzgn, kark hayatmda hi kaldracak halim yoktu byle zahmetleri. Ama ayaklarm beni dolmu durana gtrdnde oktan ofrn sinirli sinirli arkaya ilerleyelim bayanlar baylar nidalarn dinlemeye balamtm. Oturacak yeri brak ayakta bile duracak yer yokken, byle demelerini alkanlklarna balyordum. Hem milletin o demeden artk geriye gitmemesine, hem de adamn bazen araba boken bile byle demesini baka ne sebepten olabilir ? O kadar robot yaamaya baladk ki aslnda bilmeden .oumuz bunu anlamadan mezara giriyor belki de.
skdar’a geldiimizde biraz sonra grmeyi hayal ettiim kz kulesi bile, zerafetini yitirmiti heyecanmdan. Benimle ne konuacakt ki bu kz. ok gemedi. Sandalyeleri oyuncak bir araba hznda sa sol yapp bana ulat. O sabah ki masum kzdan eser yoktu yznde. Ciddilemi belki on ya daha yalanmt. Drt be saatte bir insan metabolizmas bu kadar hzl alabilir miydi? nanlmazd. Yanma oturduunda garson herhalde onunla beraber masaya gelmi. Ne istediini sorduunda buz gibi bir bardak su istedi bana bakmadan ellerine bakarak. Bir an ellerinin de kirli de onlar ykacan dndm.
-Neymi derdin bakalm ufaklk?
-Acilen krtaj olmam lazm?
-Ne benle ne alakas var ben doktorum ebe deil ?
-Ltfen bugn dedeme ne kadar yardmsever davrandnz grdm.
-O baka bir durumdu bu baka bir durum.
-Eer siz yardm etmezseniz baka yollara bavurmak zorunda kalacam.
-Bama ne iler atmn farkndaydm. Ama bazen siz seilmi biri olursunuz ne yaparsam yapaym bu i artk yapsam da yapmasam da bana bir sululuk duygusu ykleyecekti.
Ona bir telefon numaras verdiimde bu ii az ok hallettiimi dnm rahatlamtm. Beni bir daha aramamasn sylediimde aslnda ii bitince beni arayp sa salim bu iten kurtulduunu duymak istiyordum. Ama bu kadar ilgili olduumu anlamasn istemedim.
Eve doru giderken nasl olsa dedesinin evini bildiimden bir sre sonra oraya gider aktrmadan sorarm diye dndm.
Ancak ertesi gn , yerel bir gazetede gen bir kzn hamile kalmas zerine kendi kendine metodlarla ocuu drmeye alrken canndan olduunu okudum. imde kaynar sularn buz gibi talara dkldn hissettim. Bir sre sonra hepimizin genken yapt hrszlklar, syledii yalanlardan bir fark olmadn hissettim onun iin bunlarn. Ama toplum yerleen ve asla koparamadmz tabulara o kadar yapmt bedene, sk skebilirsen.

Ik verirseniz karanlk kendiliinden yitecektir. Erasmus








Ik verirseniz karanlk kendiliinden yitecektir. Erasmus



Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn bakaldr kmesinde bulunan dier yazlar...
Zeus'un Kz;hayal Bal
Alacakaranlk ve tesi
Zeus'un Kz; Takvim Yapraklar
Zeus'un Kz; Ik

Yazarn yk ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Zeus'un Kz;gkkua
Acnn Dramatik Ss
Gkkua
Zeus'un Kz; Paravan
Zeus'un Kz; Olta, Balk ve Deniz
Zeus'un Kz;kadnn Glgesi
Zeus'un Kz; Kronoloji
Zeus'un Kz; Yamuru ldrmek
Zeus'un Kz; Durak
Zeus'un Kz; Bayram m O Ne Ki?

Yazarn dier ana kmelerde yazm olduu yazlar...
Kara Mizah [iir]
Irmak [iir]
Btn Yolculuk Boyunca Hasret Ayrlmad Benden - Bir Ucu Bir Kuyuda Kaybolan Rzgarl Bir osede [iir]
nsana Dair [iir]
Bir Dolu Bir Bo [iir]
2011 Yeni Doan [iir]
Doum Gnm [iir]
Doum Gnm [iir]
Derdim Bu Olsun [iir]
Ne Diyeceimi Bilemedim [iir]


Aysun Gven kimdir?

hayatn iine samayanlar kitaplarn iine sabilir.


yazardan son gelenler

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2023 | Aysun Gven, 2023
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.