..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
Roman yazmann kural vardr. Ne yazk kimse bu kurallarn neler olduunu bilmiyor. -Somerset Maugham
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > Deneme > Yaam > Ya Irmak




7 Mays 2023
Onun Ahlak Benim Ahlakm  
Ya Irmak
Belki de bizlere bahar diye dayatlan tm sistemler bir aldatmacadr. Gemi zamanlardaki o scak ilikiler, aile, komuluk, sokak, mahalle, akrabalk velhasl toplumda eitlii gerekletiren o dayanma ruhunun bugn nereye gittiini hepimiz aramyor muyuz? Onunla unca yllk hukukumuz var! szn nedense artk duyamaz olduk!


:DC:
Tanzimatn nl isimlerinden biri olan Fuat Paann babas Keecizade zzet Mollann aadaki beytini ne zaman okusam iimden, yi ki bu gnleri grmedin stat! demek geer:

Bir mevsim-i baharna geldik ki lemin

Blbl ham, havz teh, glsitn harab

Yani stadmz: Biz bu dnyann bahar mevsimini yaadmz zannediyoruz, oysa blbl suskun, havuzlar boalm, glistan da tam bir harabe. diyor


Dikkat edildiinde air, mthi bir yanlg veya aldatmaca halinde Byle bahar m olur?! Bana eski baharlarm verin!.. diyerek i yangnn iirle dile getiriyor.

Peki gerekten asrmz insannn baharn kim alp gtrd ki bizlerden?!..

Yine kitaplardan rendiklerimize bakldnda yzyllar boyunca bu topraklarn ocuklar birbirlerine imdikinden daha scak, daha sevecen daha yakn davranm, dertlerini paylam, toplumsal insicam daha derinden hissedip yaamtr.. Bugn dahi, hani bencileyin iki eyrek asr yaamay baarm olan insanlar, her on ylda toplumsal alglarmzn nasl deitiini en iyi bilenler arasnda yer alrlar. rnein, bundan 40 yl evvel birisi sokakta, kahvehanede veya herhangi bir mecliste, herhangi birinin dudanda hzn krnts, alnnda keder kr grse, usulca yanna sokulur, Beni balaynz, geri tanmyoruz ama, sanki bir derdiniz var gibi!. Acaba yardmc olabileceim herhangi bir ey var m? diyerek balad szlerinin devamn belki koluna girerek, belki srtn svazlayarak getirir ve derdine are skntsn az da olsa omuzlayabilmek iin mutlaka bir yol bulabilirdi. Bunun balca nedeni toplumun her ferdi ile kendi arasnda hissettii o btnlk ruhu, paras olduu bnyenin salkl yaamas iin bir gayret, azim ve millet olma ahlaknn da vurumundan baka bir ey deildi. Halbuki eskiden toplumumuz daha zengin deildi, daha bilgili de deildi, hatta imknlar neredeyse hi yoktu, ama, fakat ve lakin onlar birbirlerinin gerek ihtiyalarn, gerek dertlerini paylamay kendilerine iar edinmilerdi. Gnmz toplumu ise pek ok adan eski kuaklara gre daha fazla imknlara sahip, daha mreffeh, daha kavrayl. Her ey imkn dahilinde. Denilebilir ki dnya sanki baharn yayor. Ama gelin grn ki insanlar hi de mutlu deil. En yakndan tanan kiiler bile birbirlerine dertlerini, skntlarn atklar vakit adeta That is your problem! diyerek srtn dnp gidiyorlar.

Peki bu nasl bir bahardr?

Belki de bizlere bahar diye dayatlan tm sistemler bir aldatmacadr. Gemi zamanlardaki o scak ilikiler, aile, komuluk, sokak, mahalle, akrabalk velhasl toplumda eitlii gerekletiren o dayanma ruhunun bugn nereye gittiini hepimiz aramyor muyuz? Onunla unca yllk hukukumuz var! szn nedense artk duyamaz olduk!

Sanyorum bugn toplumumuzun zlme serveni tam da burada, dayanma ahlaknn, rekabet ahlakyla yer deitirdii noktada dmleniyor. Sanayileme sreciyle birlikte inanlar ikinci plana iten insanlk, her eyrek yzylda yeni bir rekabet alan ortaya karm ve insanlar dayanma iindeki toplumdan koparp rekabet konumunda bireyselletirmeye ynelti. Dayanma iin var olmas gereken birlik ve beraberlik uuru yerini kiisel kar ve menfaatlere braknca rekabetin o acmasz kurallar, i ahlakndan tap toplum ahlakn resmen esir etti. Modern toplumumuzun mottosu olan Rekabet kaliteyi getirir! cmlesi retim, sanayi, ticaret iin dorudur ama ruh dnyalarmz iin tam bir depremdir. Ve yazk ki biz, ihtiraslarmza kaplp bu rekabetin snrnn nerede durmas gerektiini ya unutmu ya da bilmeyecek kadar hikmet ve gnl ilikilerinden uzak kalm durumlardayz.

Evet, esasen insanlarn birbirlerine yaknlamalar aralarndaki benzerlikler zerine ina edilir. Klk kyafetten beden yapsna, davran ve inantan psikolojik zelliklere kadar birtakm benzerlikler onlar birbirine yaknlatrr ve dayanma iinde kalmasn salar. Bu dayanmada en ok da manevi benzerlikler ile ortak mazi bilinci rol oynar.

htiyalar ve bunlarn tatmin ekilleri birbirine benzeyen insanlar arasndaki duygu ortakl onlar toplum yapar. O halde en iyi toplum, aralarndaki dayanma en yksek olan toplumdur, denilebilir. Bize gre, temeli rekabete dayandrlm modern zamanlarn toplum dzeni (rekabet ahlak), i ve ticaretten tap ruhlara da hkmetmeye balaynca toplumun dayanma ruhu bozulmutur. Hakikatte dayanma ile rekabet birbirinin zdd deil iken, modern dnya ikisini kar karya getirmi ve ideal toplumun ortaya kmasn engellemitir. Bat dnyasnda insanlar arasndaki sosyal mnasebetleri iktisadi menfaatlerle len sanayi toplumu ve materyalist felsefe uzlamadan ziyade atmay krklemi ve daha ok rekabet daha ok kazan fikrini dourarak dayanma ruhunu ldrmtr. Geleneksel cemaat uuruna sahip doulu toplumlarda ise dayanma hl bir anlam ifade etmektedir. Bunun sebebi sanayileemediimizden veya zengin olmaymzdan deildir. Hayr, douda ahlakn snrlarnn hl dayanmann snrlar olmasndandr. Bugn dayanmay kaybettike ahlakn da kaybolduu ortaya kmaktadr. Veya; artk millet olarak dayanmay kaybetmemiz milli ahlak da grmezden gelmemize yol amaktadr. Gelecek eyrek asr, btn dnyay milli ahlaklardan arndrp rekabete dayal kresel bir ahlak kuracak gibi grnyor. Ben bu rekabet dnyasnda toplumun daha da bireyselleeceini ama beeri ahlakn n plana geeceini, insanlarn kiisel ahlaklaryla deer kazanacaklarn dnyorum. Ancak o vakit glistan harab edilmi, havuzlar boaltlm bu baharda yegan yegan blbller akmaya ve insanla rnek olmaya balayacaklardr. O blbller, hi pheniz olmasn, bizim ocuklarmz arasndan kacaklardr. Onun iin ocuklarnzn ahlakn koruyunuz ltfen!..

Kaln salcakla



Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn yaam kmesinde bulunan dier yazlar...
Soru Sormay Sever Misiniz?
Eyllde stanbul
Hastalklar ve Gamsz ingeneler
Bakalarn Hayat
e Mecburi Dn
Tesirsiz Szler 4
Kadere Krgn Olmak stemeyenlere; "Viktimoloji" neriyorum
Bo ereve
Sesler
stanbul; Erguvan, Lale ve Plastik iek

Yazarn deneme ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Seni Solumaktan Baka Hibir ey Gelmiyor Elimden
"Anlam Yok Tm Szlerin"
Dilaver Cebeci
Tesirsiz Szler 6
iirdeki Roman
Uzak Nasl Yakn Edilir?
lla da Ben Ben!..
erefle anla!..
Tesirsiz Szler 7
Nasl Bir nsansnz?

Yazarn dier ana kmelerde yazm olduu yazlar...
Bilemezsiniz [iir]
Tesirsiz iir [iir]
Ayrln Bitii [iir]
Kar Duas [iir]
Sevgiliye Hasretle [iir]
Geceye Kside [iir]
Beste-i Nigar [iir]
Benimle lr Msn? [iir]
Kehribar Gzlm [iir]
Yr Grdm [iir]


Ya Irmak kimdir?

Felsefe ve edebiyat a! Yaync, gazeteci ve kitapsever. . .


yazardan son gelenler

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2023 | Ya Irmak, 2023
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.