..E-posta: ifre:
zEdebiyat'a Üye Ol
Ska Sorulanlar
ifrenizi mi unuttunuz?..
Hibir zaman karakterlerimin hznl olduklarn dnmedim. Tersine yaam dolular. Trajediyi semediler, trajedi onlar seti. -Juliette Binoche
iir
yk
roman
deneme
eletiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
yelik
Yazar Katlm
Yazar Ktphaneleri



u Anda Ne Yazyorsunuz?
nternet ve Yazarlk
Yazarlk Kaynaklar
Yazma Sreci
lk Roman
Kitap Yaynlatmak
Yeni Bir Dnya Dlemek
Niin Yazyorum?
Yazarlar Hakknda Her ey
Ben Bir Yazarm!
u An Ne Okuyorsunuz?
Tm balklar  


 


 

 




Arama Motoru

zEdebiyat > yk > An > Esma Uysal




1 Ekim 2016
Sergzet-i Hoyrat  
Esma Uysal
Ana babalarndan evlatlarna miras kalmas gnein gkyz saltanatn akamlar aya devretmesi kadar doaldr. Birde tersine bir durum olur baz. lm ana babasndan nce evladna yol verince miraslarda deiiverir. Ben hoyrat, gen yanda len babamn ana babasna brakt yegne mirasym.


:AHJF:

Ben Hoyratm. Babam ld gn, ondan nceki gn ve ondan sonraki gn, anamn ban alp gittii gn, ondan nceki gn ve ondan sonraki gn olduu gibi. Analar ban alr giderde geride neyi brakr? Neden sadece ban alp gitmek denir? Ban alp giden anamn yreine kk salan yangn bu sylemin neresindedir. ok uzaklarda bir yerlerde uykusunu blen ocuk alamalar, kulanda nlayan ana seslenmeleri bu sylemin neresindedir. Ban alp gitti diyenlerde biliyorlar m acaba annemin giderken cismiyle gittiini, kokusunu ve Hoyratm diyen sesini bana braktn? Sanrm biliyorlar. Yoksa ban alp gitti demezler, sadece gitti derlerdi.
Ana babalarndan evlatlarna miras kalmas gnein gkyz saltanatn akamlar aya devretmesi kadar doaldr deil mi? Birde tersine bir durum olur baz. lm ana babasndan nce evladna yol verince miraslarda deiiverir. Ben hoyrat, gen yanda len babamn ana babasna brakt yegne mirasym. Babam ki bana sahipti, ba dertli anama, bize bakmak iin her ie savurduu bedenine ve yreinde tad kederine. Hi bilmedim kederinin en bynn ben olduumu. Doumumla birlikte sevinci iken zaman ilerledike hzn olduumu. Yreinde yangn, omzunda yk olduumu. Hem onun, hem ba dertli anamn. Biliyor musunuz onun bann derdi de bendim zannmca.
Ben Hoyratn sizinle paylaaca hikyesi bir gece vakti balad. O geceden beri bazen yattm yerin yan banda anam bulurum, Hoyratm diyen sesi kulamda. Bir daha o yataktan dorulup kalkmayan babam bir karton parasyla da olsa stm rter grrm her yanm titreyerek.
Ben Hoyrat, daha 5 yandayken yatamn iinde nenemle dedemin haykrlaryla uyandm. Anacm babamn yatt yatan sana km bo bo bakyor, ne kadar da benim gibi bakyor. Dedemle nenemin feryatlar beni korkutuyor. Gayri ihtiyari bir reflekse kollarmla bam saklamaya alyorum, gzm kyn ocuklarn aryor, nk onlarda beni bu haykrlar kadar korkutuyordu, stelik o ocuklar nee iinde kahkahalar atarken. Etrafta bana ta atan, deli deli diye stm bam ekitiren ocuklarn olmaynn verdii sakinlikle hi stnde durmadm feryatlarn. O gece babamn yatann yanna kvermi ayn deli bak paydasnda bulutuum anamn, babacmn deil feryat figan alamalar, balar arsa hemen koturuverdii ana babasnn bu durumu, yattm yrtk prtk yorgann altna geri dnmeme engel deildi. Dedim ya ben Hoyratm.
O geceden sonra bir daha anam eskisi gibi bakmad. Eskisi gibi koktu, eskisi gibi, hatta daha derinlerden Hoyratm diye bast beni barna. Zaten bir tutam akl vard onu da salverdi kocasnn ardndan dediler. Ama kimse geceleri beni barna basp gzya dktn bilmedi. Her sabah namazndan sonra gnei yreine dodurmak ister gibi babamn mezar banda karanlklarn gne devrilmesini beklediini bilmedi. Bunu da onun akln salvermesine baladlar. Oysa sald ey akl deil umuduydu, yaban bir kyde bir deli olan ve iki ihtiyarla ba baa kalmt. Bu onun omuzlayp kaldrabilecei bir yk deildi belli ki.
O geceden sonra, epeyce sonra bir gecenin sabahnda yine karanlklar gne devrilsin diye babamn mezar bandaydk ikimizde. Hoyratm diye bir daha barna bast beni, sandm ki babamn u topran altna girdii gibi bende anamn iine gireceim. Sandm ki ana kokusu burnuma deil de yreime dedi. Dnd sonra Allaha emanet dedi ve gitti. Ban ald gitti. Ben Allaha, anamn kokusu bana emanet.
Anamn gidiiyle kydeki iki gz evde dedem ve nenemle yaamaya baladm. Yaanan aclar onlar daha da ihtiyarlatmt sanki. Artk gndelie gidip eve para getiren babam, iki patates bir soandan harika yemekler kartan anam yoktu. Zaten bende de daha fazlasn tahlil edecek akl yoktu, ben Hoyratm.
Zaman akp giderken ben biraz daha byynce gndelie dedemle beraber gider oldum. Bir ihtiyarla bir deli olann emeini ancak bir insann emeine e tuttular. htiyar dedemle akama kadar alr bir kiilik yevmiyemizi hayata katk ederdik. Hlbuki ben artk yeni yetme bir gentim, glydm, kuvvetliydim. Hatta deli kuvveti var u Hoyratta derlerdi koca koca aalar tutup ektiimi grenler, amma neylersin ki Hoyrattm. Dnmeyen dilimin gc de sanki kollarmdayd. Konuamaz ama anlardm. Yeter ki tarif etsinler ve yeter ki kzmasnlar bana. Ve yeter ki ocuklar, ah o ocuklar benden uzak dursunlar.
Evden kmak istemezdim ok zaman yine ocuklar deli Hoyrat diye peime decek, ta, tezek ne gelirse atacaklar bana. Ben
-     yapmayn canm ok yanyor, annemin pp koklad bam kanyor bazen, stm daha ok kirletiyorsunuz yal nenem ykayamyor ok kzyor bana diyemiyorum.
Aslnda diyorum, diyorum da benim yreimden gelip dilimden dkleni onlar anlamyor. Konuamadmdan olacak benden duyduklar homurdanmalar daha da abartarak, azlarn kprterek taklit ediyorlar. Bu sefer ben onlara glyorum, ne maskara bir duruma dryorlar kendilerini, sahi kim deli ben Hoyrat m, yoksa onlar m?
Kymz komu kasabaya giden yol zerindeydi. ou zaman yolun kenarna oturur oradan geen arabalara bakardm. Bir gn o arabadan anamn ineceini beklerdim. Bazen direksiyondaki insan babama benzetirdim hop diye kendimi yola atar baba baba diye haykrarak arabaya yetimeye alrdm.
-     Beni de al baba, beni bir bama koyma. Al beni de beraber anama gidelim baba.
Babam beni hi duymad ve anam hibir arabadan inip ben geldim Hoyratm demedi. Ama ben beklemekten hi vazgemedim. Benim bu yol nbetim kasabaya yolcu tayan ofrlerin dikkatini ekti zaman iinde. Artk yanmdan geerken bana korna ile selam verir oldular. Bazen durup bir eyler ikram ederlerdi. Bazen para verirlerdi. nceleri para denen eyi pek anlamadm. Neden verirler, ne ie yarar? ou zaman yoldan eve dnerken kyn ocuklar elimden paralar aldlar, onlarn neden aldklarn da anlamadm.
Yoldan gelip geenler iin ben artk yolun vazgeilmeziydim. Yoldaki trafik levhalar gibi mesela, yerimde yoksam kye sapp dedeme soranlar bile oluyordu;
-     Selamnaleykm dede, nerede bizim Hoyrat, grmeyince merak ettik. Yok deil mi bir yaramaz durum?
Ben artk btn ofrlerin Hoyratydm. Bazs babamn bam okad gibi okard bam, kimisinin okamas ise kyn ocuklar kadar canm yakard. Sever gibi deil hi, onlar bilmiyor ama ben anlyorum, mimliyorum onun arabasn. O geerken dnyorum srtm, oh olsun ite. O zamanlarda rendim insanlarn glerken de kzabildiini, sever grnrken horladn, kendileri gibi olmayan naslda incitebildiklerini. nsanlarn zayflklarn, eksikliklerini kendilerinin tamln ispat edercesine yze vurduklarn. Keke o insanlara srtm dnebildiim kadar yreciimde birikenlere de srtm dnebilseydim. nk o gnlerden ve sonraki gnlerden, belki de kendimi bildim bileli her ne kadar gn gemise btn o gnlerden kalma ineler yerleti yreime. Onlar bilmeseler de horlanan, tartaklanan, deli diye bakalatrlan ben, yreimde inelerimle yaadm hep.
Gn oldu kasabaya giderken beni de alp gtrd ofrler, bir daha ki seferde geri brakmak zere. Kasabaya gitmek benim iin muhteem bir eydi. Ky evlerine benzemeyen katl katl evleri, ta deli yollar, sra sra bakkal, manav, kahvehanesi bir de jandarmalar vard kasabann. nceleri korktum onlardan. ofr amcalarn arkasna sinerek baktm onlara uzaktan. Silahlarna, kyafetlerine, gzlerine kadar inen garip apkalarna. En ok da apkalarna. Aln ksmlarn tamamen kapatan apkalar kalarn da istila edip gz kapaklarna dayanyordu. Gzlerini neredeyse esir alacak olan apkalar beni rktyordu. Sanki jandarmalar daha gizemli, daha korkutucu klyordu benim nazarmda. Halbuki ben insanlar ses tonlarndan olduu kadar gzlerinden de okurdum. Azdan dklen kelime her ne olursa olsun gzlerden gelen mana benim iin daha kymetliydi. Azlar kelimelerle oynar, eer bker de gzler her ne var ise yrek kabnda ondan sunard.
Dedem nceleri ses karmad benim kasaba seyahatlerime. Ama sklanca ben bir gn gidip gn sonra dnnce kzmaya balad. nce bana sylendi, kim anlayacaksa. Sonra ofrlerle konutu, onlara sylendi.
-     Etmeyin bir gariptir. Evinden yuvasndan byle byle koparmayn. Ben iyice yalandm deli meli bizim tutan elimizdir Hoyrat. Bizim kolumuzu kanadmz krmayn. Gnlnz bakaca eylerle elendirin.
Ne ofrler beni alp kasabaya gtrmekten vazgeti, ne ben her geen gn kasabaya gitmek iin daha da erken yol kenarna kmaktan ne de dedem sylenmekten. ofrler beni kasabaya getirince artk oradaki insanlarda beni tanr olmulard. Ben arabadan inince kahvehanenin nne bir tabure daha atlr olmutu.
-     Vay Hoyrat gelmi. Gel len gel, aldn benim ayn tadn duraman sen artk baka yerlerde, kerata seni.
Bu aycnn vazgeilmez karlama cmlesiydi. ayndan nce baklaryla strd beni. Kafama bir aplak atmadan aym vermesi de pek detinden deildi. Bazen amsn len Hoyrat der cevab beklemeden yandaki frna bir slkla verirdi siparii. Ben kn soba banda bzen kediler gibi mrl mrl kendimce teekkrm eder karnm doyururdum. Bazen hi canm istemese de yine de yerdim. nk O, yani ki ayc ben yerken karma bir tabure ekip oturur gzlerimin ta iine bakard. Babam gibi. yle yava yerdim ki O hi karmdan kalkmasn, gzlerimin ta iine baksn isterdim. Hatta babam gibi beni koltuk altna sktrversin, burnumu serte ktrp, acdan yaaran gzlerime her daim kendi gz pnarlarnda asl duran birka damlay salvererek baksn.
Kasaba gnlerimin geceleri vard birde. Gn gne balayan, olmaz ise olmaz geceler. Akam olunca herkesler evine ekilince ben bir bama ta deli sokaklarda kalverirdim. lk gecelerde bir ev arad gzm. Dedemin evini belki veya ona benzer bir ev ite. Btn sokaklar bu telala dolap tkettikten sonra her hangi bir sokan bir kuytusuna snarak uyumaya baladm geceleri. lk gece yattm betonun sertlii, soukluu, yzeyinin przlerinin actmas hi biri yreimdeki ac kadar derin ve kalc deildi. Ana, baba diyerek ve alayarak uykuya vardm. Gecenin bir vakti, uyuyor muydum yoksa yeni mi uyanmtm, bilemediim bir vakitte babam geldi baucuma. O ld gece yatanda serili bulunan, eskiliinden ne renk olduu bile belli olmayan yorgann kendi omuzlarndan indirip benim zerime serdi. Nasrl ve her yerinden yaral bereli elleriyle gzlerimi sildi. Burnumdan da bir makas alp alamasana maskara, erkek adam alar m?dedi. Sabah katlmda zerimde bir eski battaniye vard. Dorusunu isterseniz ben uyurken gelip zerime braklan bu battaniyeyi kimin koyduunu hi renemedim, renmeyi de dilemedim. Ben onu gece uyurken kagelen ve hala burnumda ald makasn tatl szsn hissettiim babamn bir armaan olarak grmenin sevinciyle yllarca yaz ve k hep omzumda tadm. Herkesler bunu da deliliime verdi. Temmuzun scanda bu bitli battaniyeyi ne tarsn be adam diye satatlar. Alp atmay istediler. Ama ben hep attklar yerden alp onu bamn tac yaptm. Onlar benden almaya altka ben daha ok sahiplendim. Belki de bu yzden doru drst karabildiim tek kelimeyi ska tekrar etmeye baladm BENM. Ve ben o gecenin sabahndan sonra yattm yer diken dahi olsa hi alamadm. Deil mi ki erkek adam alamazd.
K aylar yaklatnda artk ben iyice kymden de ayak kesince kasabann yerlisi gibi oldum. ayc ve birka arkada daha bana yatacak bir yer bulmann telana dtler. Bir akamst her zaman kuytusuna snmay adet edindiim bir apartmann altndaki kaldrma bir yatak getirdiler. Yatak dediime bakmayn baya bir beik ite. Demirden yaplm bir beik-karyola karm. ine zenle bir yatak, yastk ve yorgan yerletirdiler. Ve zerini de sanki bir arda kapatr gibi branda ile kapattlar. Sadece yataa girip karken kullanacam taraf akta kalmt. Onlar harl harl yatak hazrlarken ben ilk defa grdm bu deiik eye akn akn bakyordum. Sonra hop diye beni alp yataa atverdiler. O telala battaniyem omuzlarmdan dverdi. Can havliyle demir yatamdan frlayp battaniyemi almak istedim. Ama ayc benden nce davranmt. Hemen eilip battaniyemi ald ve kendi yorganlarnn zerine onu da rtverdi. Yine babam gibiydi. Babama sz vermitim alamayacaktm ama kim tutacak benim yerime gzlerimden boalan yalar. Yavaa battaniyemi zerimden alp dier yorgann altna, koynuma soktum. Sandm ki babam geldi koynuma da ben ona sarldm. Dierleri yaptklar yataktan, memnun iyi bir i yapmann hafiflii ile ayrlyorlar. Ama ayc hala baucumda ve gzlerinde iki damla. Yine babam gibi, yine babam
Artk akam hava kararnca bakaca sokaklarda elemiyorum. Kendi yatamn olduu sokak evim gibi oldu iyice. Bazen geliyorum yatamn yannda bir tabak yemek. Kimin getirdiinin ne nemi var ki? Anamdan kalma patates yemeinin tadn buluyorum o tabaklarda, iinde bakaca ne olursa olsun. Ben hep ayn lezzet ve ayn hasretle tabaktakileri bir rpda bitiriveriyorum. Sonra anacm beliriveriyor karmda, abuk yka ellerini bitleneceiz hepimiz srf bu yzden. Ben yine kklmde olduu gibi mahup ellerimi zerime siliveriyorum. Annemin baklarndaki kzgnla ramen. Yatama uzanp battaniyemi koynuma alp yatyorum.
Sadece bir keresinde anamn yemeinden daha bakaca bir tat almtm gelen tabaklardan. Bambaka bir tad vard Mehmetin getirdii yemein. Bir kere scakt. Ortasndan krmz bir kurdele ile balanm bir havluyu soua kar siper ederek getirmiti yemek kabn. Belki de ok uzun zamandr scak yemek yemediimden olsa gerek bana ok farkl gelmiti. nce dilerim zonklad. stilaya uram kale burlar gibi krk dkk dilerim bu yemein scana kar duracak gte deildi. lk birka kaktan sonra almtm zira yemein lezzeti dilerimdeki acnn stne basp gemiti ite. Ben yemeime gmlmken Mehmet, kenarnda oturduumuz bahenin iinden akan kaynak suyunun bana geti, abdest ald. Sonra kamet getirdi sesli sesli, Allahuekber-Allahuekber. Her zaman cami hoparlrnn metalik sesinden duyduum, bana daha ok bir uultu gibi gelen bu kelimeleri bir insann sesinden iitmek yemei de dilerimi de unutturdu bana. imdi koca kasabada Mehmetde yok sadece bir ben varm bir de koca gkyzn dolduran Mehmetin sesiyle Allahuekber. Mehmet yeil imenlerin zerinde namaza durdu, ben onu seyre. Bilemedim, duaya durduunda her daim gzlerinde demirli duran hznn zerinde dolaan prltl k da neyin nesi. Dedim ya ben Hoyratm ve insanlarn gzlerindendir okumalarm. Namazdan sonra Mehmet Havlusunu, taban alp gidiyor. Bir iki adm sonra dnp hala sarld taban scaklndan bir lk dokunu saklayan havluyu omuzlarma atveriyor. Bak Hoyrat, bu gn bir dne gittim ve bu havluyu benim arabama ela gzl bir ceylan balad. Sen baklardan anlar msn Hoyrat, ben anladm. Bundan sonra bir ift ela gzdr yreimde glgesiyle dolaacam. Bak bu srrm bir sana emanet ettim madem, al bu havluda senin olsun.
Souk gecelerde brandamn ucunu sarktarak her tarafm kapatyorum. Sokakta peimden koturan ocuklar kadar korktuum yamur ve kar artk beni korkutmuyor. Sadece gk grlts olduu gecelerde korkularm yenemiyorum. nk brandamn kapal olmas sese engel deil. Bende o zamanlarda kendi kendime konuarak gkten gelen deli sesi bastrmaya alyorum.
Lisenin retmeni sokamdan geiyor her zaman olduu zere yine ellerini arkasnda balam ba nde. Yine bir iir var dudaklarnda;
Kaldrmlar, ileke yalnzlarn annesi;
Kaldrmlar, iimde yaam bir insandr.
Kaldrmlar, duyulur, ses kesilince sesi;
Kaldrmlar, iimde kvrlan bir lisandr.
Glp geiyorum sokamn mdavimi bu retmene. Evi benim sokamn sonunda bir yerlerde. O imdi evine ulaacak ve ben o kaldrmlarla ba baa, tamda o iirdeki gibi kalacam. Bu iiri yazan benim iin mi yazm acaba? Onunda yreinde bir yerde bir Hoyrat m yaam? Sanrm iiri yazan da, akamlar yalnz bana evine yollanrken okuyan da ben kadar hak etmedi bu iiri.

Uzanverse gvdem, talara boydan boya;
Alsa buz gibi talar alnmdan bu atei.
Dalp, sokaklar kadar esrarl bir uykuya,
lse, kaldrmlarn kara sevdal ei... (Kaldrmlar, Necip Fazl Ksakrek)
iirin bu ksmna gelince rperiyorum. Kaldrmda lmek! Ben lmeyi tam da babamn yatt yataa balamm. Ben sokakta lemem, vakti gelince gideceim, babamn yatana sokulacam usulca, koynumda yine battaniyem olacak. Sonra lm gelecek haydi diyecek vakit tamamdr. Ben onun peine taklp babama gideceim. Yok yok iirin bu ksm benim iin deil. O yazar bakas iin yazm bu ksm.

Zaman iinde ben kasabann Hoyrat olarak yaadm durdum. Kyme neredeyse hi gitmedim desem yeridir. Ben bu kasabaya geldiimde ocuk olanlar imdi baba oldular. Kendilerinin kkken yaptn imdi onlarn ocuklar yapyor beni kovalayp deli deli diye peimde dolanyorlar. Kck bir kz ocuu iken sokaktan ta toplayp benim getiim sokakta sipere yatanlar imdi akamlar yatamn yanna bir tabak yemek brakan yetikinler oldular. Ben mi? ben hala Hoyratm. nce, imdi ve daima





Syleyeceklerim var!

Bu yazda yazanlara katlyor musunuz? Eklemek istediiniz bir ey var m? Katlmadnz, beenmediiniz ya da dzeltilmesi gerekiyor diye dndnz bilgiler mi ieriyor?

Yazlar yorumlayabilmek iin ye olmalsnz. Neden mi? nanyoruz ki, yreklerini ve dncelerini ekinmeden okurlarna aan yazarlarmz, yazlar hakknda fikir yrtenlerle istediklerinde diyaloa geebilmeliler.

Daha nceden kayt olduysanz, buray tklayn.


 


zEdebiyat yazar olarak seeceiniz yazlar kendi kiisel ktphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi ktphanenizi oluturmak iin buray tklayn.

Yazarn an kmesinde bulunan dier yazlar...
Emir Allah'n
Mihriban
Gmz Var
kr Aac
Yol Yahut Nasip
Hayat
Gzlerimdeki Emanet

Yazarn yk ana kmesinde bulunan dier yazlar...
Dilek Aac
Sariek
Vuslat Ya da Veda
ne Oyal Tlbent
Vuslat Ya da Veda


Esma Uysal kimdir?




yazardan son gelenler

 




| iir | yk | Roman | Deneme | Eletiri | nceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babali Ktphanesi | Yazar Ktphaneleri | Yaratc Yazarlk

| Katlm | letiim | Yasallk | Sakllk & Gizlilik | Yayn lkeleri | zEdebiyat? | SSS | Knye | ye Girii |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

zEdebiyat bir zlenim Yapm sitesidir. zlenim Yapm, 2024 | Esma Uysal, 2024
zEdebiyat'da yaynlanan btn yazlar, telif haklar yasalarnca korunmaktadr. Tm yazarlarnn ya da telif hakk sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadr. Yazarlarn ya da telif hakk sahiplerinin izni olmakszn sitede yer alan metinlerin -ksa alnt ve tantmlar dnda- herhangi bir biimde baslmas/yaynlanmas kesinlikle yasaktr.
Ayrntl bilgi icin Yasallk blmne bkz.