..E-posta: Şifre:
İzEdebiyat'a Üye Ol
Sıkça Sorulanlar
Şifrenizi mi unuttunuz?..
Roman yazmanın üç kuralı vardır. Ne yazık kimse bu kuralların neler olduğunu bilmiyor. -Somerset Maugham
şiir
öykü
roman
deneme
eleştiri
inceleme
bilimsel
yazarlar
Anasayfa
Son Eklenenler
Forumlar
Üyelik
Yazar Katılımı
Yazar Kütüphaneleri



Şu Anda Ne Yazıyorsunuz?
İnternet ve Yazarlık
Yazarlık Kaynakları
Yazma Süreci
İlk Roman
Kitap Yayınlatmak
Yeni Bir Dünya Düşlemek
Niçin Yazıyorum?
Yazarlar Hakkında Her Şey
Ben Bir Yazarım!
Şu An Ne Okuyorsunuz?
Tüm başlıklar  


 


 

 




Arama Motoru

İzEdebiyat > İnceleme > Din > Fuat Türker




21 Temmuz 2011
Zan, Gıybet ve Tecessüs Nedir?  
Fuat Türker
Yüce Allah bir Kur’an ayetinde, iman edenleri üç önemli davranıştan sakındırır; zanda bulunmak, gıybet etmek ve tecessüs etmek; yani gizli yönleri araştırmak... Bu beğenilmeyen ahlak özellikleri birbirleriyle ilişkili davranışlardır.


:ADBG:
Yüce Allah bir Kur’an ayetinde, iman edenleri üç önemli davranıştan sakındırır; zanda bulunmak, gıybet etmek ve tecessüs etmek; yani gizli yönleri araştırmak... Bu beğenilmeyen ahlak özellikleri birbirleriyle ilişkili davranışlardır. Çünkü kişinin gıybet ederek bir mümini arkasından çekiştirmesi onun hakkında kötü zan da beslediği anlamındadır. Benzer şekilde tecessüs eden yani gizlice araştırma yapan kişinin de bazı kötü zanları vardır ki gizli araştırmalar yapmaktadır.

Ey iman edenler, zandan çok kaçının; çünkü zannın bir kısmı günahtır. Tecessüs etmeyin (birbirinizin gizli yönlerini araştırmayın). Kiminiz kiminizin gıybetini yapmasın (arkasından çekiştirmesin.) Sizden biriniz, ölü kardeşinin etini yemeyi sever mi? İşte, bundan tiksindiniz. Allah’tan korkup-sakının. Şüphesiz Allah, tevbeleri kabul edendir, çok esirgeyendir. (Hucurat Suresi, 12)

Bu hoş olmayan davranışların üçü de müminleri incitir, aralarındaki tesanüdü zedeler, dayanışmayı zayıflatır, sevgi, saygı, şefkat ve merhamet duygularını yok eder. Cahiliye toplumunda gayet doğal ve vazgeçilmez görülen bu alışkanlıklar, gerçekte oldukça çirkin davranışlardır. Bunu, yukarıdaki ayette gıybetin karşılığının "ölü kardeşinin etini yeme"ye benzetilmesinden anlayabiliriz.

Kur’an, "arkadan çekiştirenler" hakkında, "Arkadan çekiştirip duran, kaş göz hareketleriyle alay eden her kişinin vay haline... "(Hümeze Suresi, 1) ayetiyle önemli bir uyarıda bulunur. Devam eden ayetlerde ise "Hayır; andolsun o, ’hutame’ye atılacaktır. "Hutame"nin ne olduğunu sana bildiren nedir? Allah’ın tutuşturulmuş ateşidir. (Hümeze Suresi, 4-6) ifadesiyle böyle davrananlara kesin bir cehennem tehdidi vardır. Bu tehdit dikkate alındığında, bu davranışın müminlerin çok dikkatli olmaları gereken Kuran dışı bir tavır olduğu anlaşılır.

Kötü zan, gıybet ve tecessüsün kaynağında kıskançlık, haset etme ve çekememe vardır. İnkarcılar söz konusu duyguları çok yoğun yaşadıkları için tecessüs eder, birbirlerinin arkasından çok rahat konuşurlar. Şeytan bu çirkin davranışları inanan insanlara da makul göstermek için uğraşır. Ancak bunu, kardeşinin iyiliği ya da dinin çıkarları için yapması gerektiği telkinini verir. Bu şekilde şeytan, insanı, Allah’ın sınırlarını ihlal ederek kendi sapkın yoluna çekmeye çalışır.

"Zanda bulunmak" ise genellikle kalpte ortaya çıkan ve açıkça dile getirilmedikçe dışarıdan anlaşılamayan bir durumdur. Bu yüzden gıybet ve tecessüs konusunda kardeşlerini uyarabilen müminler, kötü zanda bulunan kardeşlerini, kendisi açığa vurmadıkça bu davranıştan sakındıramazlar. Zanda bulunan insan hatasını fark ettiğinde, karşısındaki müminlere açıklamadığı sürece önlemi ancak kendisi alabilir. Bu düşünceden kurtulmaya çalışmayacak olursa, Kur’an’da haber verildiği gibi açık bir günahı yüklenmiş olur. Bu nedenle mümin, aklından geçenler ve niyeti konusunda da Allah’ın sınırlarını korumalıdır. Allah’a yakınlaşmaya çalışır ve Kur’an’a uyarsa kötü zandan, kin, nefret ve haset gibi Allah Katında beğenilmeyen duygulardan Rabb’imizin dilemesiyle arınabilir.



Söyleyeceklerim var!

Bu yazıda yazanlara katılıyor musunuz? Eklemek istediğiniz bir şey var mı? Katılmadığınız, beğenmediğiniz ya da düzeltilmesi gerekiyor diye düşündüğünüz bilgiler mi içeriyor?

Yazıları yorumlayabilmek için üye olmalısınız. Neden mi? İnanıyoruz ki, yüreklerini ve düşüncelerini çekinmeden okurlarına açan yazarlarımız, yazıları hakkında fikir yürütenlerle istediklerinde diyaloğa geçebilmeliler.

Daha önceden kayıt olduysanız, burayı tıklayın.


 


İzEdebiyat yazarı olarak seçeceğiniz yazıları kendi kişisel kütüphanenizde sergileyebilirsiniz. Kendi kütüphanenizi oluşturmak için burayı tıklayın.

Yazarın din kümesinde bulunan diğer yazıları...
Ahir Zaman'dan Asr-ı Saadet'e
İşte Büyük Kurtuluş ve Mutluluk Budur! - I
Çağımızın Hastalığının Tedavisi, Taklîdî İmandan Tahkiki İmana Ulaşmaktır
Kur'an'daki Babalar
İşte Büyük Kurtuluş ve Mutluluk Budur! - II
Neden İman Etmezler?
İslam İle Şereflenen Bir "Hicret Ehli"nin Hikayesi - I
Kaderi Göz Ardı Etmek
Örnek Kadının İtaati
Şeytanın 'Din'i Olur Mu?

Yazarın İnceleme ana kümesinde bulunan diğer yazıları...
İlk Öğretmenimiz
Merhamet Medeniyeti Örneği; Osmanlı
Tüm Evren Beynimizin İçinde...
İnsanları Allah'a Yönelten Büyük Gerçek
Sana Ruhtan Sorarlar - I
Bir Büyük Uygarlığın Yeniden İnşası
Çocuklarımız İçin...
Kendini İsraf Etmek
Çocuklara Allah ve Dini Nasıl Anlatabiliriz? - I
Atatürk'ün Bize Bıraktığı Miras

Yazarın diğer ana kümelerde yazmış olduğu yazılar...
Bir Otobüs Yolculuğu [Öykü]
Köy Anılarım (!) [Öykü]
Daldaki Armut (Çocuklar, Gençler ve de Çocuk ve Genç Kalanlar İçin :) [Öykü]
Artık Oruç Tutuyorum (Çocuklar İçin Ama Büyükler de Okuyabilir :) [Öykü]
Boyun Eğen Kutlu Kadın [Öykü]
İnkârcılar İnananların Sapmasını İsterler [Deneme]
Son Perde [Deneme]
Dinin Çıkarlarını Gözetmek [Deneme]
Konuşma Kişiliği Yansıtır [Deneme]
İnsan Neden Kıskanır? [Deneme]


Fuat Türker kimdir?

6 yıldır insani ve imani konularda makaleler ve çocuk yazıları yazıyorum. Yaklaşık 5 yıldır Haber Vaktim, Cemaat. com, Sayha Dergi, Edebistan, Turuncu Dergi, Körpe Kalemler, Edebiyat Defteri gibi dergi, portal ve haber sitelerinde yazılarım yayınlanıyor. Yazılarımı ve inandıklarımı paylaşmak için İz Edebiyat'dayım. Ayrıca Risale Çocuk, Kalem. biz ve Beyan/İstikamet Dergisi'nde çocuk yazıları yazıyorum.

Etkilendiği Yazarlar:
-


yazardan son gelenler

 




| Şiir | Öykü | Roman | Deneme | Eleştiri | İnceleme | Bilimsel | Yazarlar | Babıali Kütüphanesi | Yazar Kütüphaneleri | Yaratıcı Yazarlık

| Katılım | İletişim | Yasallık | Saklılık & Gizlilik | Yayın İlkeleri | İzEdebiyat? | SSS | Künye | Üye Girişi |

Custom & Premade Book Covers
Book Cover Zone
Premade Book Covers

İzEdebiyat bir İzlenim Yapım sitesidir. © İzlenim Yapım, 2019 | © Fuat Türker, 2019
İzEdebiyat'da yayınlanan bütün yazılar, telif hakları yasalarınca korunmaktadır. Tümü yazarlarının ya da telif hakkı sahiplerinin izniyle sitemizde yer almaktadır. Yazarların ya da telif hakkı sahiplerinin izni olmaksızın sitede yer alan metinlerin -kısa alıntı ve tanıtımlar dışında- herhangi bir biçimde basılması/yayınlanması kesinlikle yasaktır.
Ayrıntılı bilgi icin Yasallık bölümüne bkz.